Μπορεί μια μαγνητική καταιγίδα να προκαλέσει πονοκέφαλο;

Είναι μια από τις πιο συχνές ερωτήσεις σε ιστότοπους διαστήματος, και συνήθως έρχεται ήδη με υπόνοια απάντησης. Η πρόγνωση λέει καταιγίδα, το κεφάλι άρπαξε πόνο το απόγευμα, και τα δύο γεγονότα φαίνεται να κρατιούνται χέρι χέρι.

Η σύντομη απάντηση

Η ειλικρινής απάντηση δεν είναι απλώς ναι ή όχι. Θεωρητικά μια μαγνητική καταιγίδα θα μπορούσε να επηρεάσει το ανθρώπινο νευρικό σύστημα, κανείς όμως δεν απέδειξε ότι αυτό γίνεται σε επίπεδα που φαίνονται σε μεγάλους πληθυσμούς. Ταυτόχρονα, ο κοινός καιρός που συνήθως συνοδεύει μέρες καταιγίδας, η πτώση της βαρομετρικής πίεσης, η υγρασία, η βροχή και οι κεραυνοί αφήνουν σαφή αποτύπωμα στα δεδομένα πονοκεφάλων.

Τι θα έπρεπε να ισχύει για να υπάρχει σχέση

Για να προκαλέσει μια γεωμαγνητική καταιγίδα πονοκέφαλο πρέπει να ισχύσουν πέντε κρίκοι: ο Ήλιος να εκτοξεύσει υλικό ή γρήγορο ρεύμα αέρα, αυτό να διαταράξει τη μαγνητόσφαιρα, η διαταραχή να αλλάξει το πεδίο στο έδαφος όπου βρίσκεστε, η αλλαγή αυτή να κάνει κάτι φυσικό μέσα στο ανθρώπινο σώμα, και αυτό το κάτι να φτάσει σε οδό πόνου στο κεφάλι. Οι τρεις πρώτοι κρίκοι είναι μετρήσιμοι και προβλέψιμοι, οι επόμενοι δύο δεν έχουν πειστική εξήγηση.

Το πρόβλημα με τα μεγέθη

Το μαγνητικό πεδίο στην επιφάνεια της Γης κυμαίνεται, σύμφωνα με το GFZ, από περίπου 25.000 nT στον ισημερινό έως 70.000 nT κοντά στους πόλους. Κατά τη διάρκεια καταιγίδας η πρόσθετη διαταραχή είναι συνήθως δεκάδες έως μερικές εκατοντάδες nT. Αυτό σημαίνει ότι η καταιγίδα τροποποιεί το πεδίο γύρω σας κατά πολύ λιγότερο από ένα τοις εκατό του υπόβαθρου που υπάρχει συνεχώς, και το GFZ τονίζει ότι δεν έχουμε άμεση αντίληψη των μαγνητικών πεδίων. Επιπλέον, τεχνητά ηλεκτρομαγνητικά πεδία στην καθημερινότητά μας είναι συχνά ισχυρότερα από τις φυσικές διακυμάνσεις.

Η πιο μεγάλη μελέτη και τι έδειξε

Μια ανάλυση 63 εκατομμυρίων δημόσιων μηνυμάτων για πονοκεφάλους και ημικρανίες συνέκρινε την ημερήσια συχνότητά τους με την ημερήσια γεωμαγνητική δραστηριότητα. Οι συντελεστές συσχέτισης ήταν −0.007 για πονοκεφάλους και 0.015 για ημικρανίες, χωρίς στατιστική ισχύ. Η ομάδα έκανε προσομοίωση που έδειξε ότι ακόμη και αν μόλις 1–2% των επεισοδίων προκλήθηκαν από διαταραχές, αυτό θα ήταν ορατό σε δείγμα αυτής της κλίμακας. Δεν φάνηκε τέτοιο σήμα.

Τι δείχνουν πραγματικά τα δεδομένα πονοκεφάλων

Μεγάλες μελέτες ημερολογίων και εφαρμογών δείχνουν σαφή σχέσιν με τον καιρό. Μελέτη με 4.375 χρήστες και 336.951 ωριαίες εγγραφές βρήκε ότι η χαμηλή πίεση και ειδικά πτώση τις προηγούμενες έξι ώρες προβλέπουν πονοκεφάλους, με υγρασία και βροχή να προσθέτουν. Παρατήρηση σε ομάδα ημικρανικών ανέδειξε πως κεραυνοί εντός 25 μιλίων αύξησαν τον κίνδυνο κατά 31%.

Γιατί οι μέρες καταιγίδας μοιάζουν με μέρες πονοκεφάλου

Οι εξηγήσεις είναι πρακτικές: οι πονοκέφαλοι είναι πολύ συχνοί, ο προδρομικός χρόνος της ημικρανίας κάνει τον ασθενή να προσέχει περισσότερο το περιβάλλον, η δημοσιότητα των προβλέψεων επηρεάζει την προσδοκία (nocebo), και σύμπτωση των καιρικών φαινομένων με τη μαγνητική δραστηριότητα δημιουργεί συγχύσεις. Επιπλέον, η διαταραχή του ύπνου και το στρες που συνοδεύουν ορισμένες μέρες μπορεί να είναι πιο λογικοί ένοχοι.

Πώς να ελέγξετε αν αφορά εσάς

Κρατήστε ημερολόγιο για μερικές εβδομάδες. Σημειώστε κάθε πονοκέφαλο και την έντασή του, τη βαρομετρική πίεση και την τυχόν πτώση τις προηγούμενες έξι ώρες, την τιμή Kp της ημέρας και τις ώρες ύπνου. Αναζητήστε μοτίβα. Αν οι πονοκέφαλοί σας συγκεντρώνονται σε ημέρες με πτώση πίεσης ανεξάρτητα από το Kp, έχετε μάθει κάτι χρήσιμο. Αν συγκεντρώνονται σε υψηλό Kp ανεξάρτητα από την πίεση, αξίζει περαιτέρω προσοχή.

Τίποτα εδώ δεν είναι ιατρική συμβουλή. Αν οι πονοκέφαλοι είναι συχνοί ή αλλάζουν, συμβουλευτείτε γιατρό και φέρτε μαζί σας γραπτό αρχείο των επεισοδίων.

Εν συντομία

Τα καλύτερα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι μια μαγνητική καταιγίδα δεν προκαλεί, σε πληθυσμιακό επίπεδο, πονοκεφάλους με ορατό τρόπο, ενώ ο συνηθισμένος καιρός, ειδικά η πτώση της πίεσης τις προηγούμενες έξι ώρες, έχει σαφέστερα ίχνη στα δεδομένα.